Cho ăn bổ sung là chữa cháy. Trồng cây nguồn hoa mới là cách bền, làm một lần dùng nhiều năm.
Cái khó không phải trồng cây gì, mà là chọn cây sống được ở Hà Nội và nở đúng lúc mình đang thiếu.
- Ưu tiên cây nở vào tháng 12 đến tháng 2, quãng trống nặng nhất
- Trồng nhiều loại nở lệch nhau tốt hơn trồng nhiều một loại
- Chọn cây hợp thổ nhưỡng Hà Nội, đừng chép danh sách vùng khác
- Vài chục mét vuông quanh khu tổ là đủ
Bốn nguyên tắc chọn cây
Thứ nhất, hợp thổ nhưỡng và chịu được điều kiện của Hà Nội, nơi bốn mùa rõ rệt, mùa đông lạnh kéo dài, nồm ẩm mùa xuân. Cây đẹp mà không sống nổi thì vô ích.
Thứ hai, hoa phải nhỏ và nhiều. Ong dú thân nhỏ, hoa to ống sâu chúng không vào được.
Thứ ba, nở vào quãng đang thiếu. Trồng thêm cây nở giữa mùa mưa thì chẳng giải quyết gì, vì mùa đó vốn đã dư.
Thứ tư, dễ chăm. Cây đòi tưới nhiều, bón nhiều thì vài tháng là bỏ bê.
Nhóm cây nên trồng ở Hà Nội
Chia theo thời gian có kết quả.
| Nhóm | Thời gian có hoa | Ưu điểm | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Hoa dại gieo hạt | Vài tháng | Rẻ, nhanh, dễ | Phải gieo lại sau vài vụ |
| Cây gia vị để trổ hoa | Vài tháng | Vừa dùng vừa cho phấn | Đừng ngắt hết ngọn |
| Cây bụi lâu năm | Một tới hai năm | Bền, ít chăm | Trồng bờ rào |
| Cây thân gỗ | Vài năm | Nguồn ổn định lâu dài | Trồng sớm để sau này có |
| Cây leo giàn | Vài tháng | Che nắng luôn cho khu tổ | Cần giàn |
| hoa dại mùa xuân | Theo mùa | Đã có sẵn ở vùng | Giữ lại, đừng phát trụi |
Bố trí thế nào
Trồng thành vạt chứ đừng trồng lẻ tẻ. Một vạt vài mét vuông có giá trị hơn mười cây rải rác khắp vườn.
Đặt vạt hoa trong bán kính vài chục mét quanh khu tổ. Xa quá thì ong vẫn tới được nhưng tốn sức hơn.
Chừa lối đi để còn chăm sóc và thăm tổ. Trồng bịt hết lối thì vài tháng sau ngại vào.
Tránh trồng sát chân thùng vì cây cao lên sẽ chạm thùng, thành cầu cho kiến. Ở Hà Nội thì mùa hoa ngắn, đàn chỉ có vài tháng để tích trữ cho cả năm, nên điều này càng phải giữ.
Bắt đầu từ đâu nếu chưa có gì
Năm đầu làm hai việc: gieo một vạt hoa dại ở góc vườn, và ngừng phát trụi lớp cỏ sẵn có.
Việc thứ hai không tốn gì mà hiệu quả ngay. Nhiều vườn đã có sẵn nguồn nền tốt, chỉ là năm nào cũng bị dọn sạch.
Năm thứ hai trồng cây lâu năm ở bờ rào. Trồng lúc này thì vài năm sau có kết quả, mà lúc đó số tổ cũng đã tăng.
Ghi lại tháng nào cây gì nở. Sau một năm là có lịch riêng cho vườn nhà.
Cây nên tránh
Cây thường xuyên phải phun thuốc. Ở Hà Nội thì mùa đông kéo dài là giới hạn sinh học thật, đàn không ngủ đông mà chỉ suy dần, nên càng phải cẩn thận với nhóm này.
Cây thân leo mọc nhanh trồng sát chân thùng, vì thành cầu cho kiến.
Cây quá cao che kín nắng sáng. Ong dú cần nắng sớm để khởi động, tán che cả ngày làm giờ kiếm ăn ngắn lại.
Còn lại thì gần như cây nào ra hoa nhỏ và nhiều đều dùng được.
Những chỗ người nuôi hay vấp
- Chép danh sách cây từ vùng có khí hậu khác hẳn
- Trồng lẻ tẻ khắp vườn thay vì thành vạt
- Chọn cây cần tưới bón nhiều rồi bỏ bê sau vài tháng
Câu hỏi thường gặp
Trồng bao nhiêu là đủ?
Vài chục mét vuông hoa nền cộng với nguồn sẵn có quanh xóm thường đủ cho quy mô vườn nhà.
Cây ăn trái có tính là nguồn hoa không?
Có, nhưng chỉ trong vài tuần ra hoa. Không thay được nguồn nền quanh năm.
Bao lâu sau khi trồng thì ong ghé?
Ngay khi cây ra hoa. Ong dú tìm nguồn rất nhanh trong bán kính hẹp của chúng.
Trồng trong chậu có được không?
Được, nhất là ở nơi ít đất. Lượng ít nên chỉ bổ sung chứ không thành nguồn chính.
Ở Hà Nội nên ưu tiên trồng loại nào?
Loại chịu được bốn mùa rõ rệt, mùa đông lạnh kéo dài, nồm ẩm mùa xuân và nở vào tháng 12 đến tháng 2. Đó là hai tiêu chí quan trọng nhất.